Trebiñuk, beste leku gutxik bezala, erakusten ditu denboraren poderioz ia ikusezin bihurtu den axolagabekeria instituzionalaren ondorioak. Administrazio‑anomalia gisa hasi zena eguneroko zauri bilakatu da han bizi direnentzat, premia larrien eta aurrez aurre begiratzeari uko egiten dion politikaren artean harrapatuta. Eztabaida territorialak beste lehentasunezko gai batzuek baztertu dituztela dirudien une honetan, enklabeak inoiz iristen ez diren … Jarraitu Axolagabekeriaren indarkeria. Trebiñuren abandonu isila. irakurtzen
Hilondoko garaian: konpromisoa, komuna eta denboraren borroka
Marina Garcés filosofo katalanak egungo munduaren egoeraz egiten duen irakurketa sakon eta zorrotza aurreko bi artikuluetan aztertutako bi elkarrizketetan agertzen diren hari nagusietan islatzen da. Bere pentsamendua ez da soilik analisi intelektuala; eraldaketa politiko, sozial eta afektiboaren aldeko proposamen praktikoa ere bada. Garcesek gaur egungo garaia “hilondoko” gisa definitzen du, eta horrek ez du esan … Jarraitu Hilondoko garaian: konpromisoa, komuna eta denboraren borroka irakurtzen
Denboraren aurkako gerra: bizigarritasunaren filosofia bat
Joan den abenduan elkarrizketa hau egin zioten Marina Garcesi Berria egunkarian, izenburu honekin: “Pultsio erreakzionarioak berriz aktibatzen ditu iragan idealizatuak eta pribilegioen inguruko loturak”. ....Nola egin aurre beldurra besterik ekoizten ez duen dogma apokaliptikoari?.......Nola konprometitu besteekin denboran?.......Engaiatzeko eta hitza berreskuratzeko garaia da Garcesentzat, kritikaren bidetik munduaren gerokotasuna irabaztekoa. Marina Garces filosofo katalanak, Joxe Azurmendiren ildotik, filosofia … Jarraitu Denboraren aurkako gerra: bizigarritasunaren filosofia bat irakurtzen
Marina Garces. Bizigarriagoa den denboraren bila
«‘Norantz?' galderatik ‘noiz arte?' galderara pasa gara» izenburuarekin, Marina Garcesi elkarrizketa bat egin diote Gara egunkarian. Hona hemen elkarrizketa honen harira sortzen diren zenbait ideia iradokitzaile. Marina Garces pentsalari katalanak, bere lan filosofiko eta politikoan, gaur egungo munduaren egoera ulertzeko giltzarri diren hainbat kontzeptu proposatzen ditu. Bere liburuak euskarara itzultzea ez du inoiz transmisio linguistiko … Jarraitu Marina Garces. Bizigarriagoa den denboraren bila irakurtzen
AHTa, Espainiaren fikzio politikoaren metafora
Vicent Partalek 2026ko urtarrilaren 21eko editorialean egiten duen irakurketa Espainiaren egitura politikoari buruzko diagnostiko zorrotz eta deseroso bat da. Partalen ustez, Espainia ez da bere burua errealitatean oinarritzen duen estatu bat, baizik eta errealitate hori sistematikoki ukatuz eraiki den botere‑egitura bat. Ez da akats puntual bat, ezta gobernu jakin baten joera ere; Espainiaren funtzionamenduaren oinarria … Jarraitu AHTa, Espainiaren fikzio politikoaren metafora irakurtzen
Inperioa nazioaren gainetik. Trebiñu eta boterearen kartografia zaharkitua
Trebiñuko auzia ez da administrazio‑akats baten ondorioa, ezta ustekabean iraun duen Erdi Aroko aztarna bat ere. Aitzitik, Espainiako Estatuaren egitura sakonaren sintoma da: inperiotik naziora igarotzeko trantsizioa inoiz osatu ez duen Estatu baten isla, eta ondorioz, bere lurraldea logika zaharkitu, hierarkiko eta errestauratzaile baten arabera kudeatzen jarraitzen duen Estatuarena. Testuinguru honetan, Trebiñu ispilu bihurtzen da, … Jarraitu Inperioa nazioaren gainetik. Trebiñu eta boterearen kartografia zaharkitua irakurtzen
Identitatea eta garapena. Nola uztartu nazioaren etorkizuna eta ekonomiaren norabidea
Kataluniako egunkari batean argitaratutako artikulu batek ohar kezkagarri bat du abiapuntu: Kataluniak —eta, oro har, identitate propioa duten lurralde txikiek— zer lehenetsi behar duten, hazkunde ekonomikoa ala eraikuntza nazionala. Egilearen ustez, Kataluniak historian zehar ekonomiari eman dio lehentasuna, eta horrek ondorio nabarmenak izan ditu bai kohesio sozialean, bai autogobernuaren indarrean, bai identitate kolektiboaren sendotasunean. Konparazio … Jarraitu Identitatea eta garapena. Nola uztartu nazioaren etorkizuna eta ekonomiaren norabidea irakurtzen
Gaztelanismoa, lurralde-identitatea eta immobilismo politikoa Trebiñuko auzian.
Trebiñuko auzia, denborak aurrera egin ahala, hiru indarren gurutzagune bihurtu da, sarritan elkarrekin aztertzen ez direnak baina, hala ere, gatazkaren iraupena ia osorik azaltzen dutenak: gaztelanismoa marko sinboliko gisa, lurralde‑identitatea gatazka‑eremu gisa eta egiturazko immobilismo politikoa. Trebiñu ez da administrazio‑barrendegi huts bat, ezta garrantzirik gabeko hondar historiko bat ere; frikzio‑puntua da, non Gaztelak lurralde jarraitu … Jarraitu Gaztelanismoa, lurralde-identitatea eta immobilismo politikoa Trebiñuko auzian. irakurtzen
Joxé Ulibarrena y la reconfiguración benjaminiana de la memoria histórica del Reino de Navarra
Joxé Ulibarrena (1924–2020), escultor, etnógrafo y fundador del Museo Etnográfico del Reino de Pamplona, ocupa un lugar central en la rearticulación cultural de la conciencia histórica vasco-navarra del siglo XX. Su obra —que combina escultura monumental, investigación etnográfica y museografía— puede comprenderse de manera especialmente fértil a través de los conceptos que Walter Benjamin desarrolla … Jarraitu Joxé Ulibarrena y la reconfiguración benjaminiana de la memoria histórica del Reino de Navarra irakurtzen
Spinozaren egitasmoa “Tratatu teologiko-politikoa” liburuan
1660ko hamarkadaren lehen erdian, Spinozak buru-belerri ari zen bere Etika idazten. Baina, 1665. urtearen amaieran, bat-bateko plan aldaketa batean, Etika alde batera utzi eta gai premiatsuagoetan kontzentratu zen, metafisika, epistemologia eta psikologian ikertzea baino zerbait gehiago eskatzen zuten gaietan. Eta horrela hasi zen Tratatu teologiko-politiko liburua idazten. Tratatua Spinozaren erreakzio pertsonala izan zen, Zazpi Herbehere … Jarraitu Spinozaren egitasmoa “Tratatu teologiko-politikoa” liburuan irakurtzen
Nafarroa Errepublikatik munduari begira 